TiensTiens

(foto: Hendrik Braet)

Dirk Holemans en Dominique Willaert roepen in dit opiniestuk op tot burgerlijke ongehoorzaamheid. De auteurs vragen zich af “of het niet legitiem is onze bijdrage aan de staat terug te schroeven en het geld dat hierdoor vrijkomt, zelf te besteden aan solidariteit aan mensen zonder papieren.” Ze roepen op om mee te denken rond dit voorstel. Denk mee en reageer op dit artikel.

Een jaar geleden deden we in de krant De Morgen (13/5) een oproep tot het ontwikkelen van een linkse strategie tegen de verrechtsing van onze samenleving. Als belangrijke principes stelden we gastvrijheid en solidariteit voorop. We schreven toen: “Opvallend is hoe de links-progressieve stem nauwelijks nog voldoende kracht lijkt te genereren in het maatschappelijk debat: de multiculturele samenleving wordt failliet verklaard, het rechtendiscours verschuift in de richting van een plichtendiscours.” We stelden voor om met ‘een veelheid aan organisaties en burgers’ rond het begrip ‘gastvrijheid’ samen te werken in de Arteveldestad. Een oproep die samengevat een uitnodiging inhield ten aanzien van de links-progressieve krachten om zich daadkrachtiger te positioneren. En concrete initiatieven rond gastvrijheid te ontwikkelen.

Linkse lethargie

Iets meer dan een jaar later moeten we vaststellen dat ter linkerzijde de lethargie even hardnekkig is gebleven, terwijl de rechterzijde ongehinderd verder oprukt in de morele gelederen. Het is onwaarschijnlijk hoe het maatschappelijk discours ten aanzien van asielzoekers, bijna dag op dag, verder verhard. Wat gisteren nog ongehoord was, is de dag erna voorpagina nieuws. Financiële steun geven aan mensen die in een legale procedure zitten wordt in vraag gesteld, vrijheid van vestiging lijkt geen grondrecht meer en al wie asielzoekers helpt, wordt ‘illegaal’ verklaard!

Gevaar?

Het is alsof onze contreien overspoeld worden door steeds meer asielzoekers en ze onze rijkdom ontnemen en heel de samenleving onveilig maken. Nog even en we gaan ten onder! Niets is echter minder waar: het aantal asielzoekers daalt, we behoren nog steeds tot de 20% van de wereldbevolking die 80% van de wereldwijde consumptie en pollutie opeist, en de veiligheid blijft behoorlijk stabiel. Daarnaast weet iedereen dat onze economie in elkaar zou storten zonder het zwartwerk dat door tienduizenden asielzoekers wordt verricht.

En toch verhardt dag na dag onze houding ten aanzien van mensen die het oneindig moeilijker hebben dan de doorsnee Vlaming. Waarbij enige vorm van clementie stilaan als een te mijden verschrikking wordt voorgesteld. We leven nu zonder meer in een hysterische samenleving waar elke vorm van redelijkheid zoek is. De angst regeert meer dan ooit in dit oh zo rijke land...

Acties als tegenwicht

(foto: Hendrik Braet)

Tegenover deze tsunami van egoïsme zijn er gelukkig het stijgend aantal acties van gastvrijheid voor asielzoekers. Het is ronduit een schande voor onze democratie dat het de burgers zelf zijn die nu asiel moeten verlenen aan asielzoekers. Naast de kerkbeschermingsacties in heel het land zien we vooral ten zuiden van de taalgrens acties in universiteiten en vrijzinnige centra.
Naarmate deze acties uitbreiden wordt het duidelijk dat het maatschappelijk draagvlak voor een meer humaan asielbeleid én een regularisatie toeneemt. Maar blijkbaar is dat voor minister Dewael en enkele van zijn collega’s enkel een signaal om hun standpunt nog te verharden.

Samen met verschillende Gentse organisaties blijven we de Kerk-beschermingsactie in de Sint-Antoniuskerk ondersteunen. We zullen met zoveel mogelijk mensen bewust meestappen in de nationale betoging van 20 mei in Gent. Maar daarbij willen we het niet laten. De vraag die we elke burger van dit land willen voorleggen is de volgende: kunnen we ons verbonden voelen met een staat die solidariteit afbouwt?

Ongehoorzaamheid als deugd

De partijgenoot van Dewael, Guy Verhofstadt, pleitte begin de jaren ’90 voor het recht als burger om uit de staat te stappen. Dat willen we niet doen, het probleem dat we aankaarten is dat de huidige staat weigert mensen te laten instappen. Maar tegelijkertijd had hij een punt dat we burgerschap niet als een evidentie mogen beschouwen. We vinden dat elke burger het moreel aan zijn geweten verplicht is om na te gaan of hij of zij zich nog kan terugvinden in de morele grondslagen van de staat waartoe hij of zij behoort.

Niet zonder reden bestempelde de filosofe Hannah Arendt burgelijke ongehoorzaamheid als kernelement van onze democratie. Of zoals Arendt het stelde: “Enkel iemand die weet wat het betekent burgerlijk ongehoorzaam te zijn, weet dat hij instemt met de gang van zaken in zijn gemeenschap en de politieke macht ervan ondersteunt wanneer hij niet ongehoorzaam is.”

Wij voelen ons nu als burgers heel sterk in strijd met ons geweten. Ondanks de vele belastingen die we –met instemming- betalen, schroeft de staat haar solidariteit terug. Dat doet ons de vraag stellen of het niet legitiem is onze bijdrage aan de staat terug te schroeven en het geld dat hierdoor vrijkomt, zelf te besteden aan solidariteit aan mensen zonder papieren. Zo dragen we als burgers bij tot het op zijn minst behouden van de collectieve solidariteit!

Heft in eigen handen

Daarom doen we een oproep om over te gaan tot burgerlijke ongehoorzaamheid ten aanzien van alle burgers die de mensen zonder papieren een warm hart toedragen. Een voorstel kan zijn dat van de belastingen die we moeten betalen, we drie procent niet betalen. Dit bedrag kunnen we dan storten in een ‘volksfonds’ voor mensen zonder papieren. Ook andere ideeën in dit verband zijn welkom.

We weten dat we met dergelijke acties de wet overtreden en dat er sancties dreigen. Misschien staat minister Dewael al klaar om ons aan te pakken.
Als het zover komt zullen we een verzoekschrift indienen in het parlement met de vraag of we – naast de vele fiscale fraudeurs – ook in aanmerking komen voor fiscale amnestie.

DIRK HOLEMANS & DOMINIQUE WILLAERT (VICTORIA DELUXE), VANUIT DE KERKBESCHERMINGSACTIE IN GENT